Informacje praktyczne

Tu zamieszczamy praktyczne informacje (linki, wskazówki) dla osób przybyłych z Ukrainy wskutek agresji rosyjskiej rozpoczętej w lutym 2022 r. Informacje dotyczą spraw codziennych, urzędowych i „życiowych” dla osób potrzebujących i mogą być dla nich pomocne przede wszystkim w początkowym okresie ich pobytu w Polsce. Porządkujemy je w następujących obszarach tematycznych: Mieszkanie, Zdrowie, Praca, Edukacja, Komunikacja, Nauka języka polskiego. Zachęcamy do korzystania!

Co możesz zrobić?

  • wykorzystuj je w działaniach informacyjnych biblioteki skierowanych do Twojej społeczności (w tym do osób goszczących osoby z Ukrainy lub chętnych do niesienia im pomocy),
  • zamieszczaj na stronie biblioteki, przygotuj ulotkę itp.,
  • przekazuj informacje w mediach społecznościowych, by dotarły do jak największej liczby ludzi,
  • dziel się nimi z innymi bibliotekami, np. w lokalnych czy regionalnych sieciach współpracy.

Portale, bazy, publikacje z kompleksowymi informacjami

UAhelp.info (https://uahelp.info/pl/) to strona prowadzona przez grupę wolontariuszy, której celem jest zbieranie i przekazywanie wiarygodnych informacji dla uchodźczyń i uchodźców z Ukrainy oraz ich rodzin. Na stronie znajdują się zweryfikowane informacje dotyczące:

  • aktualnych zasad wjazdu do Polski z terenu Ukrainy;
  • aktualnej sytuacji na przejściach granicznych między Ukrainą a Polską;
  • adresów miejsc noclegowych dla uchodźców;
  • kontaktów do agencji pracy, oferujących oferty pracy dla obywatelek i obywateli Ukrainy w Polsce;
  • kontakty telefoniczne i e-mailowe do kancelarii świadczących pomoc prawną;
  • inne potrzebne informacje, związane z uzyskaniem w Polsce schronienia, miejsca pobytu, pracy, pomocy medycznej, psychologicznej i materialnej.
 
Ukraina services (https://ukraina.services/) serwis z ogłoszeniami dla ukraińskiej społeczności. Można w nim znaleźć i dodać ogłoszenia dotyczące różnych kategorii tematycznych (przejazdy, noclegi, pomoc prawna, prośby o pomoc, pomoc medyczna, pomoc psychologiczna, pomoc dla zwierząt). Serwis został stworzony przez grupę społecznie zaangażowanych osób, które weryfikują wszystkie ogłoszenia i dbają o to, by były one na bieżąco aktualizowane, a ogłoszenia nieaktualne kasowane z listy.
 
„Witamy w Polsce!” – bezpłatny poradnik „Wyborczej” dla przybywających do Polski kobiet i rodzin z dziećmi: https://wyborcza.pl/7,75398,28192990,witamy-w-polsce-bezplatny-poradnik-wyborczej-dla-matek.html#S.partnerskie_redakcje-K.P-B.4-L.1.zwfoto
 
Ulotki informacyjne dla osób przyjeżdżających z Ukrainy do Warszawy – zebrane w jednym miejscu najważniejsze informacje dla osób przyjeżdżających z Ukrainy do Miasta Stołecznego Warszawy, dostępne w językach: polskim, ukraińskim, angielskim i francuskim; uwzględniają także sytuację osób przyjeżdżających z Ukrainy, które nie mają ukraińskiego obywatelstwa: https://publicystyka.ngo.pl/ulotki-informacyjne-dla-osob-przyjezdzajacych-z-ukrainy-do-warszawy?nws_warsaw=e7a79c14-7bd5-48c1-848f-4b8bcea4fea0&utm_source=nws_warsaw&utm_medium=email&utm_campaign=31.03.2022.
 
Witajcie w Polsce – Prawno-bankowy przewodnik dla uchodźców z Ukrainy to publikacja opracowana przez Związek Banków Polskich i Zespół PCS | Littler. Jest to zbiór praktycznych porad dotyczących m.in.: wjazdu na terytorium Polski, legalizacji pobytu i uzyskania numeru PESEL, założenia konta w banku czy profilu zaufanego, uzyskania świadczeń socjalnych, dostępu do edukacji i służby zdrowia, założenia firmy i podjęcia pracy i wielu innych przydatnych w życiu codziennym zagadnień. Poradnik jest dostępny w dwóch wersjach językowych (polskiej i ukraińskiej), można go znaleźć na tej stronie: https://pcslegal.pl/prawno-bankowy-przewodnik-dla-uchodzcow-z-ukrainy/?fbclid=IwAR2pWnQeK5OzMJc_0cTInP_nZUshaWE4hUQBpHoW2YdMAqhXnwS9mimR7mE

Poszukiwanie noclegu, mieszkania oraz wskazówki dla osób goszczących

Setki tysięcy osób codziennie przyjeżdża do Polski z Ukrainy. Część z nich podróżuje do innych krajów, znaczna część zostaje w Polsce. Wiele osób szuka miejsca zamieszkania w naszym kraju – tymczasowo lub na dłużej. Na apele o potrzebnych mieszkaniach odpowiada wiele Polek i Polaków, oferując miejsca dla osób i rodzin przybywających z Ukrainy. Informacje o osobach poszukujących mieszkania oraz osobach oferujących dach nad głową krążą „pocztą pantoflową” i są rozpowszechniane w social mediach. Prężnie działają grupy na Facebooku łączące ludzi potrzebujących z ludźmi, którzy chcą pomóc nieodpłatnie i bezinteresownie. Warto znać adresy takich grup i przekazywać informację o nich zainteresowanym osobom:

SOSUA.PL to bezpłatna platforma działająca w przeglądarce i na urządzeniach mobilnych, służąca do wyszukiwania ogłoszeń dotyczących udostępnienia lub otrzymania zakwaterowania przez osoby zmuszone do opuszczenia Ukrainy w związku z wybuchem wojny. Za pomocą aplikacji można zgłosić lokal, pokój lub miejsce do nieodpłatnego udostępnienia. Interfejs aplikacji jest dostępny w języku polskim, ukraińskim i rosyjskim: https://uasos.org/

Powstały też poradniki i strony ze wskazówkami dla osób, które przyjmują do swoich prywatnych domów i mieszkań osoby przybywające z Ukrainy. Jak przygotować miejsce zamieszkania? Na co zwracać uwagę pomagając osobom, które uciekły przed wojną i mogą doświadczać silnych emocji? Takie informacje znajdziecie m.in. w Poradniku dla osób goszczących uchodźców z Ukrainy, opracowanym przez psycholożkę i psychotraumatolożkę Katarzynę Podleską, która pracowała z Fundacją HumanDoc na Ukrainie w Charkowie (szkoliła lokalnych psychologów ze wsparcia osób, które ucierpiały w wyniku konfliktów).

Podobną tematykę porusza artykuł pt. „Ofiary wojny w moim domu – rozumiem, poznaję, uczę się”, autorstwa Rafała Kunaszyka, opublikowany na platformie EPALE. 

Polskie Towarzystwo Terapii EMDR przygotowało ulotkę z przydatnymi informacjami dla osób goszczących: Jak rozmawiać z rodzinami z Ukrainy, które gościsz u siebie?

Inne źródła:

Zdrowie

Instytucje, firmy oraz osoby (lekarki, lekarze, personel medyczny) oferują bezpłatną pomoc medyczną dla osób przybyłych z Ukrainy. Tu znajdziesz informacje o ofertach wsparcia w obszarze zdrowia

  • Strona rządowa Pacjent.gov.pl została udostępniona w języku ukraińskim. Strona zawiera informacje dla obywateli i obywatelek Ukrainy dotyczące opieki zdrowotnej w Polsce, w tym: jak zadbać o swoje zdrowie i jak skorzystać z bezpłatnej opieki medycznej: https://pacjent.gov.pl/tag/pacienti-z-ukraini
  • Na platformie Znanylekarz.pl pojawiła się oferta Лікарі для України, w ramach której specjaliści oferują bezpłatne konsultacje i telekonsultacje w języku ukraińskim i rosyjskim.
    Link do platformy: https://www.znanylekarz.pl/dla-ukrainy
  • Na stronie www.medicalhelp.pl znajduje się bezpłatna wyszukiwarka jednostek medycznych. Umożliwia ona również lokalizację jednostki, w której pracuje personel posługujący się językiem ukraińskim lub rosyjskim lub angielskim
  • Grupa LUX MED oferuje bezpłatną pomoc medyczną dla obywateli Ukrainy oraz osób innych narodowości, które przybyły z Ukrainy po rozpoczęciu działań wojennych: https://www.luxmed.pl/dla-pacjenta/aktualnosci/pakiet-pomoc-dla-ukrainy.
  • Serwis w języku ukraińskim i usługę bezpłatnej pomocy medycznej uruchomiło także Centrum Damiana działające w Warszawie: https://www.damian.pl/ua/.
  • Rzecznik Praw Dziecka uruchomił pomoc psychologiczną dla ukraińskich dzieci. Przy darmowym Dziecięcym Telefonie Zaufania Rzecznika Praw Dziecka 800 12 12 12 dyżurują psychologowie biegle posługujący się językiem ukraińskim. Można też uzyskać wsparcie w języku rosyjskim.
  • Dla osób chorych na celiakię polskie Stowarzyszenie oferuje wsparcie i żywność bezglutenową. Na stronie stowarzyszenia (www.celiakia.pl) dostępne są informacje po ukraińsku (pod tym adresem również informacje jak wesprzeć zbiórki żywności wysyłane do Ukrainy. Dostępna jest ulotka do wydrukowania. Można też napisać bezpośrednio z prośbą o wskazówki na adres pomocukrainie@celiakia.pl. Celiakia to nieuleczalna choroba genetyczna, przy której nie wolno spożywać nawet śladowych ilości glutenu. Dotyka ok. 1% społeczeństwa, częściej kobiety. Wśród miliona uchodźców jest zapewne ok. 10 000 chorych, którzy wymagają ścisłej diety bezglutenowej.
  • Ministerstwo Zdrowia uruchomiło aplikację  LikarPL, która ułatwi porady lekarskie dla obywateli Ukrainy. Umożliwi ona szybką diagnozę stanu zdrowia pacjenta, a także komunikację między pacjentem i lekarzem, który nie posługuje się językiem ukraińskim: https://www.gov.pl/web/zdrowie/dziala-juz-aplikacja-ktora-pomoze-porozumiec-sie-pacjentom-z-ukrainy-z-lekarzami-w-polsce.

Praca

 

Komunikacja, transport

UPC przygotowało ofertę dla obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski od 24 lutego 2022 roku oraz dla osób, które w całości udostępniają mieszkanie lub dom obywatelom Ukrainy. Dostępne są pakiety wsparcia, w ramach których można otrzymać darmowy dostęp do internetu światłowodowego i telewizji przez 6 miesięcy. Więcej informacji: https://www.upc.pl/pakiety/dla-ukrainy

Gminy oferują osobom przybyłym z Ukrainy bezpłatne przejazdy komunikacją publiczną. Szczegółowe informacje i warunki należy sprawdzać na stronach poszczególnych gmin lub przedsiębiorstw komunikacyjnych, ponieważ ułatwienia mogą się różnić. Przykłady:

Bezpłatne przejazdy dla obywateli Ukrainy pociągami PKP Intercity

Obywatele Ukrainy mogą do 25.03.2022 r. bezpłatnie podróżować w klasie 2 pociągów TLK i IC w wagonach z miejscami do siedzenia: https://www.intercity.pl/pl/site/o-nas/dzial-prasowy/komunikaty/bezplatne-przejazdy-dla-obywateli-ukrainy-pociagami-pkp-intercity.html

Telefonia komórkowa

Operatorzy sieci telefonicznych przygotowali specjalne oferty dla osób z Ukrainy (nielimitowane połączenia z Ukrainą, darmowe minuty i SMS-y, bezpłatne połączenia lub obniżone opłaty) – szczegółowe informacje są dostępne na stronach poszczególnych operatorów w języku ukraińskim):

Banki, finanse

Założenie konta w banku, depozyt gotówki, bezpieczny dostęp do pieniędzy – to zagadnienia, których często dotyczą pytania osób nowo przybyłych. Istotnym problemem jest brak adresu zamieszkania wymagany zwykle przy zakładaniu konta w banku. Sytuacja osób uciekających przed wojną jest niepewna, a ich pobyt w danym miejscu (np. w udostępnionym tymczasowo mieszkaniu) może być krótkotrwały. Dlatego banki ułatwiają procedury i udostępniają osobom przybyłym z Ukrainy korzystne oferty. Warto sprawdzać aktualne usługi i promocje na stronach banków działających w Waszej okolicy lub, w razie potrzeby, skontaktować się z personelem w celu uzyskania szczegółowych informacji.

Niżej przedstawiamy przykładowe oferty:

  • Bank Crédit Agricole oferuje bezpłatne przelewy do Ukrainy dla klientów indywidualnych, dla klientów z Ukrainy dostępne są bezpłatne wypłaty z bankomatów w Polsce i nie są pobierane opłaty za konto i za kartę do konta. Wprowadzono również ułatwienie dla obywateli Ukrainy przebywających w Polsce, którzy chcą otworzyć konto w tym banku – do otwarcia konta wystarczy tylko paszport. Więcej informacji: https://www.credit-agricole.pl/bezpieczenstwo/ukraina
  • PKO Bank Polski przy zakładaniu konta dla obcokrajowców nie wymaga posiadania adresu zamieszkania w Polsce ani telefonu polskiego operatora sieci komórkowej. Tymczasową kartę do konta można odebrać od razu przy otwarciu konta w wybranych oddziałach banku. Zniesiono opłaty za szybki przelew do Kredobanku i za zlecenie przelewu zagranicznego do każdego banku na Ukrainie. Więcej informacji: https://www.pkobp.pl/aktualnosci/ulatwienia-dla-obywateli-ukrainy-spryyannya-dlya-hromadyan-ukrayiny/
  • ING Bank Polski przy zakładaniu konta wymaga okazania jednego z dokumentów wymienionych przez polski Urząd do Spraw Cudzoziemców (może to być paszport, ale też wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej złożony na polskim przejściu granicznym lub zgoda komendanta Straży Granicznej udzielana podczas przekraczania granicy). Więcej informacji na stronie banku (w języku ukraińskim): https://www.ing.pl/o-banku/ukraina#info=2
  • Praktyczne informacje na temat zakładania konta w banku dla obywatelek i obywateli Ukrainy (wraz z porównaniem dostępnych ofert) znajdują się na tej stronie: https://www.najlepszekonto.pl/konto-osobiste-dla-obywatela-ukrainy
  • Narodowy Bank Polski podpisał umowę z Narodowym Bankiem Ukrainy, dzięki której każdy dorosły uchodźca z Ukrainy będzie mógł wymienić ukraińskie hrywny (do 10 000 UAH) na polskiego złotego. Wymiana jest możliwa po zaokrąglonym, oficjalnym, a nie kantorowym kursie, od 25 marca 2022 roku: https://www.nbp.pl/home.aspx?f=/aktualnosci/wiadomosci_2022/umowa-nbp-nbu.html

Promocje, zniżki

W serwisie Pepper, w którym zamieszczane są okazje, zniżki, promocje na różne towary i usługi, można znaleźć dostępne oferty dla osób przybyłych z Ukrainy: https://www.pepper.pl/grupa/z-ukraina.

Pomoc w poszczególnych miastach - zbiory informacji:

Lublin


Gdańsk

  • Strona Gdańsk Pomaga Ukrainie z zebranymi najważniejszymi informacjami i formami wsparcia dla osób przybywających z Ukrainy i mieszkańców, którzy chcą ich wesprzeć: http://ukraina.gdanskpomaga.pl/

Łódź

Wrocław

Poznań